Modelist , Modelistlik , Modelistlik Terimleri , Textile , Tekstil Firmaları , Tekstilciler

Modelist , Modelistlik Hakkında

Hazır giyim sektöründe kumaş üzerinde 2 boyutlu ölçüm ve hesaplar ile 3 boyutlu olan insan vücuduna göre kumaşları kabul edilmiş olan standart beden ölçülerine üretim amaçlı beden numaralarına göre kumaş kesimi ve dikimi için ölçüleri belirleyen kişiye modelist denir.

Modelistlik; genel anlatımla modeli belli olan bir giysinin, seri üretim için kalıbını çizmek, kalıbını hazırlamak demektir.

Diyebiliriz ki modelistlik; bir binanın inşa edilebilmesi için belli kaygılar göz önünde bulundurularak hesapları yapılıyor ve planı projesi çiziliyorsa modelistlikte, ona benzer bazı kaygılar göz önünde bulundurularak metot ve hesaplar ışığında bir giysinin kalıbını çıkarmaktır. Stilist giysinin mimarı, modelist ise giysinin inşaat mühendisidir. Prof. Dr. Güngör Başer' in, kalıp hazırlama teknikleri konusunda çok önemli gördüğüm bir açıklamasını aktarmadan geçemeyeceğim. 'Giysi kalıpları üç boyutlu bir hacim olan insan vücudunun çeşitli bölümlerini örten iki boyutlu yüzey parçalarıdır. Bu nedenle kalıp çizimine doğru yaklaşım geometrik yaklaşım olması ve oluşturulacak kalıp çizim kurallarının üç boyutlu hacimlerin yüzey açınımlarının elde edilme ilkelerine dayandırılması gereği açıktır', şeklindeki ifadesi, modelistlikte uygulanacak metotların nasıl olması gerektiği konusunda çok ayrıntılı ipuçları veriyor. Giyim insanların iklim, örf ,adet, din etkileriyle oluşmuş tarzdır..

Bu tarz zamanla milyonlarca insanın çalıştığı bir sektör olmuş ve "Tekstil" adını almıştır. Tekstil çok çeşitli bölümleri bünyesinde barındıran çok geniş bir yelpazedir. Bu yelpazenin kollarından olan ve ana kaynağını oluşturan bölümler Modelistlik ve Stilistliktir. Kesim Aksesuar Dikim Planlama, Müşteri Temsilciliği vs.. Stilistler düşüncelerindeki modeli modelistin çalışabileceği hale getirirler. Bu şekilde çalışma ile hayali resim teknik resme dönüştürülür. Baz kalıp hazırlama, Paylandırma, Serileme , Çizim kalıbı, Kırım kalıbı, Dikim talimatı, Kumaş testi ( Yıkama, Buhar v.s) , İmalat için dikim numunesi gibi bir firmanın gerek duyduğu tüm bilgileri öğrenmek gerekir.

KULLANILDIĞI ALANLAR :

Dış giyim

1- Çocuk giyimi : Elbise Jile Önlük Tulum Pantolon Şort Etek
2- Genç giyimi : Elbise Etek Pantolon Bluz Şort Jile Badi Gömlek
3- Yetişkin giyimi : Elbise Etek Pantolon Gömlek Bluz Yelek Kravat

İç Giyim

1-Çocuk İç Giyimi : Zıbın, Gömlek, Mama önlüğü, Jartiyer, Külot, Fanila, Kundak Elbisesi
2-Kadın İç Giyimi : Külot, Sütyen, Atlet, Korse, Jüpon, Kombinezon, Sabahlık, Gecelik, Sabahlık Pijama
3-Erkek İç Giyimi : Slip Külot, Boxer, Fanila, Pijama

Üst Giyim

1-Çocuk Giyimi : Pelerin, Kapişon, Tulum, Mont, Palto, Rüzgarlık
2-Genç Giyimi : Mont, Kaban, Rüzgarlık, Ceket, Palto, Kapişon, Pardesü, Yağmurluk
3-Yetişkin Giyimi : Ceket, Kaban, Tunik, Pardesü, Manto-Palto, Kaşkol, Bere, Şapka, Yağmurluk, İş önlüğü

KULLANILAN MALZEMELER :

Eşel : Metrenin küçültülerek bölünmüş parçaları,ölçü almaya yarayan kağıttan cetvel.
Pelur : Çizim yapılırken kopya için kullanılan ince renkli kağıt.
Pistole : Kalıp çıkartırken kavisli bölmelerin çizildiği şekilli cetvel türü.
Geoderek (Dik üçgen) : Üzerinde birbirine eşit gelen rakamlşarla numaralamdırılmış cetvel türü.
Riga : Çizim yaparken kullanılan,kol,yaka,kalça kavis ve bölmelerde ve dik çizilecek alanlardada kullanılan tahta cetvel takımı.
Mulaj : Kalıp çıkartılan şeffaf kağıt cinsi.
Pergel : Yay veya çember çizmekte kullanılan alet.
Mezura : Ölçü almak için kullanılan 1.5 m.uzunluğundaki şerit metre
Makas : Çizilen kalıp ve kumaşları keserken kullanılan kesici alet.
Kontür Kalemleri : Modelin son bitmiş halini belli etmek amacı ile kesin hatların üstünden ince bir şekilde geçilen kalem çeşidi.
Şeffaf Dosya : A4 kağıtlara yapılan çizimlerin yerleştirildiği ince dosya.
Hamur silgi : Yumuşak kolayca şekil alan çizimlerde ince hatları kolaylıkla silebilen silgi türü.

YAPILIŞI :

Kalıp : Birşeye şeye belirli bir biçim vermek için kullanılan ve o biçimi taşıyan araca kalıp denmektedir. Herhangi bir giysinin esasını oluşturmak için yapılan çizim işlemlerine kalıp hazırlama denir.
Kalıbın önemi giyside bütünü görmeyi sağlar, prova çıkmasını önler, her vücuda uygun düzgün giyisi elde edilmesini sağlar.

Fashion Maket (Modelistlik) Pattern : Kalıp hazırlama, serileme, modelaj çalışmaları. Tasarlanan giysinin kalıplarının hazırlanması (60 cm.'lik özel stilistlik maket mankenlere göre ölçekli), fabrik (model özelliği de kullanılacak malzemelerle, örneğin; kumaş, dantel, düğme, iplik, kurdela. fistolar v.b.) malzemelerle kalıbı hazırlanan modelin 3 boyutlu giysi maket çalışması, tasarımın hayata geçirilerek pratik kazandırılması.

Anatomi (Anatomy) : İnsan vücut ölçüleri (kadın-erkek-çocuk), kemik, kas yapıları, moda tasarım tekniklerine göre siluet çizimi, özgün anatomik stil geliştirme.

Temel Tasarım (Basic Design) : Büst-beden üzerinde, temel giyim ünitlerinin teknik çizimleri (yaka, kol, manşet, cep, etek, pantolon, ceket v.b.) çeşitli çizim detayları, fiş teknik, endüstriyel tasarım teknikleri (Fransız, İtalyan stilleri v.b.)

Kalıp Elde Etme Teknikleri :

1-Hazır kalıplarla kalıp elde etme :

Çeşitli biçki sistemlerinin hazır kalıplarından yararlanma (pfaff,müller biçki sistemleri,model dergilerinin pafta kalıpları)Bu sistemle kalıp çıkartmadan önce her sistemin özel ölçü alma tekniğinin olduğunu bilmek,alınan ölçülerde hiçbir değişiklik yapmadan kalıp çıkarmayı öğrenmek gerekir. Bu paftalar ölçüye uygun kalıp çıkarmakta yardımcı olurlar.Her modelin pastası vücuda uymayabilir ölçü kontrolü yaparak düzeltmeler yapılır.

2-Mulaj-drapaj yolu ile kalıp elde etme teknikleri :

Canlı yada cansız manken üzerine yapılan bu çalışma değişik modellerdeki kuplu,asimetrik, drapeli modellerde tercih edilir.Modelin bütününü görmeyi sağlar. Model tasarlanırken sanat gücü teknik bilgi ile beraber kullanılmalıdır. Modeldeki drape,gode(bolluk) ve plilerin kıvrımlarını tasarlamayı,ahenkli düşüşünü görmeyi,modelin özelliğini vermeyi sağlar.İnce bir kumaşla veya kağıt ile çalışılır.

3-Pratik yolla kalıp elde etme teknikleri :

Pratik yolla kalıp elde etme zamandan kazanılmış gibi görünse de aksine daha fazla zaman harcar,prova çıkma ve bazı hataların giderilmesi uzun sürer.

4-Hazır giysi üzerinden kalıp elde etme :

Beğenilen model dikiş yerlerinden teğel ve karşılık işareti alınarak hazır duruma getirilir.Giysinin makine dikişleri sökülür,her parçası tek tek ütülenir,parçaların düzboy ipliğine dikkat edilerek sert bir yere düzgün şekilde serilir,mulaj kagıdına cetvel yardımı ile ölçü kontrolleri yapılarak kopyası alınır.Dikiş payları verilir,çıt işaretleri atılır ve hazır hale getirilir.

5-Biçki yolu ile kalıp elde etme teknikleri :

Biçki yolu ile kalıp elde etmek için giysiye gerekli olan ölçüler alındıktan sonra dosya kağıdının büyüklüğüne göre eşel seçilir. Eşelin numarası sayfanın sağ üst köşesine ölçüler ve oranları üst sol köşeye yazılır.Biçki çalışılır,şablon hazırlanır,serileme yapılır.Dosya kağıdı ve benzeri ufak çaplı kağıtlarda eşel ve pistole,mulaj kağıtlarında büyük çalışmalarda da cetvel ve riga takımı kullanılır.

http://www.kadimdostlar.com